Font Size

SCREEN

Cpanel

 

 


BAKANLIK BİRİMLERİ >SGB > GKGM > HAYGEM > BUGEM > BSGM > TAGEM > PERGEM > ABDGM > DHDB > YAYIN > TMO > TİGEM > ÇAYKUR > EBK > TRGM > AOÇ > TKDK

Kestane Yetiştiriciliği

 

 

KESTANE YETİŞTİRİCİLİĞİ

 

Dünyada en kaliteli kestane çeşitlerinin ait olduğu Castanea sativa (Avrupa kestaneleri) türünün anavatanı Anadolu’dur. Ülkemizde ortalama yılda 80-90 bin ton kestane üretilmekte ve 5-10 bin tonu ihraç edilerek önemli döviz girdisi sağlanmaktadır. Seleksiyon, aşı ve terbiye sistemleri ile kültüre alınabilen kestaneler bu yolla hem kısmen bodurlaştırılmakta ve erken yıllarda meyveye yatırılarak meyve verimi ve kalitesi artırılmıştır. Meyveleri önemli gelir kaynağı olduğu gibi ağaçları da mobilya sanayinde kıymetli keresteler oluşturmaktadır. Ayrıca Karadeniz bölgesi gibi bol yağışlı ve meyilli dolayısıyla erozyona müsait arazilerde kazık kök yapması nedeniyle kestane bahçeleri kurarak hem ülke ekonomisine katkı sağlayacak hem de erozyonla oluşacak toprak kayıplar da engellenmiş olacaktır.

 

Ekolojik İstekleri

Sıcaklık : Kestanenin meyvelerini olgunlaştırabilmesi için çiçek açımından hasat gününe kadar günlük sıcaklık toplamının 2000 -2300 saat olması gerekmektedir. Kestane kış düşük sıcaklıklarında -30 dereceye kadar dayanabilmektedir. Ancak İlkbahar geç ve sonbahar ilk donlara karşı hassastır. Kestane yazın yüksek sıcaklıklardan ziyade,kuraklıktan etkilenirler. Kış soğuklama ihtiyaçları orta düzeydedir.

 

Yağış : Kestaneler yıllık yağış toplamı 600-1600 mm ve mevsimsel dağılımı düzenli olan yerlerde sulama yapılmadan yetiştiriciliği yapılabilir. Bu nedenle yağışların düzenli olması kestaneler için önemlidir. Çiçeklenme dönemi aşırı yağan yağışlar meyve tutumunu olumsuz etkiler. Ayrıca böyle mevsimlerde Septoria castanicola mantarı gelişerek yaprakların dökülmesine yol acar.

 

Toprak : Kestane kazık köklü bir bitkidir. Bahçe kurulması düşünülen yerin toprağının gevşek yapılı ve derin olması gerekmektedir. Potasyumca zengin topraklar tercih edilmelidir. Toprak PH’sının 5-6,3 civarında olması istenir. Ağır killi su geçirgenliği az olan topraklarda iyi gelişme göstermez;böyle topraklarda mürekkep hastalığına yakalanma kolaylaşır.

 

Kestanenin çoğaltılması : Kestanelerde çoğaltma daldırma, çeliklerle köklendirme yöntemleri kullanılsa da en çok uygulanan yöntem aşılamadır. Kestanelerde en uygun aşı sürgün göz aşısı olup en uygun zaman ise haziran ayıdır.Kalem aşıları da bu ayda yapılması aşı tutma başarısını artırmaktadır. Kullanılacak aşı materyali kış dinlenme döneminde alınmalıdır.

 

Bahçe kurma : Bahçe yeri seçiminde iki noktaya dikkat edilmelidir. Bunlar toprak ve yer secimidir. Toprak geçirgen, derin ve havalanır olması gerekir. Ağır killi taban suyu olan taban arazilerde kestane

yetiştiriciliği için uygun değildir. Soğuğun toplandığı çukur vadiler kestane yetiştiriciliği için tehlike arz etmektedir. Denizden en az 400 m yüksekliklerde bahçeler kurulmalıdır. Dikim mesafeleri yeni bahçe tesis ederken 7X7, 8X8 m tercih edilebilir.

Dikim yapılacak bahçeler önceden derin sürüm yapılır ve dekara 3-5 ton olacak şekilde yanmış ahır gübresi verilir, ve fidan dikilecek yerler önceden işaretlenir. Fidan çukurları dikimden 10-15 önceden açılır .Dikimi yapılacak fidanların kök ve taç tuvaleti yapılır.Fidan çukurları 2-3 kürek yanmış ahır gübresi ve 150 - 200 g kompoze gübre üst kısım torakla karıştırılarak çukura konur ve dikim yapılır. Dikimi yapılan fidanlara can suyu verilir ve hereğe bağlanır.

 

Kültürel İşlemler :

Dikimi yapılan fidanlara ilk yıllardan itibaren bakım ve budaması iyi yapılırsa verim cağına geldiğinde ağacın kök ve taç dengesi sağlanmış olur böylece tam verim cağında alınması gereken ürün alınmış olur. Kestanelere verilecek en uygun terbiye şekli Modifiye lider (doruk dallı) terbiye sistemidir. Doruk dal, belli bir yüksekliğe ulaşınca büyümeyi kontrol amacıyla kesilebilir. Terbiye şekli verilmiş verim cağındaki ağaçlarda ise gerekli yerlerde dal seyreltmesi yapılmalıdır.Yıllık sürgünlerde kesinlikle kısaltma yapılmaz.Çünkü meyve tomurcukları sürgünlerin ucunda oluşur. Yaşlanmış ve verimden düşmüş ağaçlarda ise ana dallar kuvvetli budanarak yani kabaklama yapmak suretiyle yeni sürgün oluşumu teşvik edilerek gençleştirme yapılarak verim elde etmek mümkün olur.

 

Önemli Kestane Çeşitleri : Kestane yetiştiriciliğin de seçilecek çeşitlerde birbirini dölleyen verimli,meyvesi iri,meyve iç zarının tohuma yapışıklılık durumu, kolay hasat edilebilmesi ve hamur yapımına uygun olması gibi özellikler dikkate alınarak çeşit secimi yapılır. Bu amaçla yetiştirilen önemli kestane çeşitleri;

 

Hacıibiş : Ağacı orta kuvvette yayvan gelişir. Verimi orta derecededir. Meyveleri genellikle çok küçük genişçe oval' dir. Meyve kabuğu kalın meyve eti krem renginde ve kalitesi iyidir. Eylül ayının 3. haftasında olgunlaşır Tozlayıcıları: Karamehmet ve Firdoladır. Sofralık tüketime uygun bir çeşittir.

 

Osmanoğlu : Ağacı orta kuvvette yayvan gelişir. Verimli bir çeşittir. Meyveleri küçük -orta, iri genişçe oval şekilli , meyve eti kerem rengindedir. Eylül ayının 3. Haftası olgunlaşır. Tozlayıcıları Karamehmet; Firdola, ve Sarıaşlamadır. Kestane şekerine uygun bir çeşittir.

 

Sarıaşlama : Ağacı Orta kuvvette yarı dik gelişir. Verimli çeşittir. Meyveleri orta iri-iri, genişçe oval, meyve kabuğu ince kahverengi meyve eti krem renginde , kaliteli bir çeşittir. Sofralık tüketime ve kestane hamuru yapımına uygun bir çeşittir.

 

Mahmutmolla : Ağaçları orta kuvvette dik gelişir. Verimli bir çeşittir. Meyveler orta iriliktedir. Taze iken zor soyulur. Eylül ayının son haftasında hasat edilir. Tozlayıcısı 51111'dir. Hamur yapımına uygun bir çeşittir.

 

Hacıömer : Ağaçları orta kuvvette ve yayvan gelişir. Meyveleri orta iriliktedir. Verimli bir çeşittir. Eylül ayının 3.haftası hasat edilir. Tozlayıcısı 52510'dur. Taze tüketime ve hamur yapımına uygun bir çeşittir.